وکیل شرکت یک وکیل پایه یک دادگستری است که به طور تخصصی در زمینه ارائه مشاوره و مدیریت پرونده های مرتبط با امور شرکت ها فعالیت می کند.شرکت ها به عنوان یک شخصیت مستقل از صاحبانشان دارای حقوق و تعهدات مجزا هستند. این استقلال ضمن ایجاد فرصت های تجاری مسئولیت های قانونی پیچیده ای را نیز به همراه دارد. هرگونه ریسک یا ضرر قانونی برخلاف مسائل شخصی می تواند دامنه وسیعی از افراد شامل سهامداران مدیران (با احتمال مسئولیت شخصی) کارمندان و اعتباردهندگان را تحت تأثیر قرار دهد و این موضوع نیاز به مدیریت حقوقی دقیق را از یک هزینه به یک سرمایه گذاری ضروری تبدیل می کند.
ویژگی های یک وکیل شرکت حرفه ای و کارآمد
انتخاب یک وکیل کارآمد مستلزم بررسی ویژگی های تخصصی و حرفه ای اوست زیرا تخصص در این حوزه صرفاً با داشتن پروانه وکالت پایه یک حاصل نمی شود و نیازمند دانش و تجربه متمرکز است.

انواع خدمات وکالتی برای شرکت ها
تسلط بر حقوق تجارت و قوانین بالادستی
یک وکیل شرکت باید بر قانون تجارت قوانین مالیاتی قانون کار آیین نامه های ثبتی آرای وحدت رویه و نظرات مشورتی تسلط کامل و به روز داشته باشد. با توجه به تصویب مداوم بخشنامه های جدید مالیاتی و تغییر رویه های اجرایی دانش به روز وکیل از بروز اشتباهات پرهزینه ناشی از استناد به قوانین منسوخ یا رویه های قدیمی جلوگیری می کند.
تجربه عملی و سابقه در دعاوی شرکتی
دانش تئوریک بدون تجربه عملی در مدیریت پرونده های شرکتی کافی نیست. وکیلی که با چالش های واقعی شرکت ها در اداره ثبت شرکت ها سازمان امور مالیاتی و دادگاه های تجاری مواجه شده باشد می تواند راه حل های عملی تری ارائه دهد. این تجربه به او امکان می دهد تا بهترین و سریع ترین مسیر را برای حل مسائل حقوقی از ثبت یک صورت جلسه تغییرات گرفته تا دفاع در یک دعوای پیچیده شناسایی کند.
سایر خصوصیات حرفه ای و اجرایی
- دانش مالی و تجاری: آگاهی از مفاهیم مالی و تجاری برای درک عمیق تر فعالیت های شرکت و ارائه مشاوره های حقوقی متناسب با مدل کسب وکار.
- برخورد حرفه ای: توانایی مدیریت مسائل حقوقی به دور از احساسات و با دیدگاهی کاملاً عینی و حرفه ای.
- سازگاری و همکاری: قابلیت همکاری مؤثر با مدیران تیم های داخلی (مانند بخش مالی) و سایر وکلا.
- شناخت نیازهای شرکت: درک عمیق از صنعتی که شرکت در آن فعال است و نیازهای قانونی خاص آن حوزه.
انواع شرکت های تجاری و نیازهای حقوقی خاص آن ها
انتخاب ساختار مناسب برای شرکت اولین و یکی از مهم ترین تصمیمات استراتژیک است که مستقیماً بر میزان مسئولیت شرکا نحوه جذب سرمایه و الزامات قانونی آینده تأثیر می گذارد. طبق ماده ۲۰ قانون تجارت شرکت های تجاری به هفت نوع تقسیم می شوند.
شرکت با مسئولیت محدود
این ساختار که رایج ترین قالب برای کسب وکارهای کوچک و متوسط است مسئولیت هر شریک را به میزان سرمایه اش محدود می کند. این ویژگی آن را به انتخابی ایده آل برای استارتاپ ها و کسب وکارهای خانوادگی که می خواهند ریسک شخصی خود را از فعالیت تجاری جدا کنند تبدیل کرده است. بهره مندی از خدمات یک وکیل شرکت با مسئولیت محدود انطباق فرآیندهای ثبت و مدیریت شرکت با قانون را تضمین می کند.
شرکت سهامی خاص
این نوع شرکت برای جذب سرمایه گذار مناسب است زیرا سرمایه به سهام قابل انتقال تقسیم می شود. به دلیل پیچیدگی های حقوقی مربوط به برگزاری مجامع (عادی و فوق العاده) حد نصاب تصمیم گیری ها وظایف هیئت مدیره و بازرسان حضور یک وکیل شرکت سهامی خاص برای راهبری قانونی این فرآیندها ضروری است.
شرکت تعاونی
این شرکت ها که با هدف مشارکت و نفع متقابل اعضا تأسیس می شوند تابع قانون بخش تعاونی هستند که قواعد متفاوتی با قانون تجارت دارد. وکیل شرکت تعاونی در تنظیم اساسنامه مدیریت روابط حقوقی میان اعضا و حصول اطمینان از رعایت قوانین خاص این حوزه نقش کلیدی ایفا می کند.
شرکت تضامنی
در این ساختار شرکا مسئولیت نامحدود و تضامنی در قبال بدهی های شرکت دارند. این نوع شرکت که مبتنی بر اعتبار شخصی شرکاست ریسک بالایی دارد. مشاوره با یک وکیل شرکت تضامنی پیش از تأسیس برای درک کامل ابعاد این تعهد سنگین یک اقدام حیاتی است.
سایر شرکت ها
انواع دیگری مانند شرکت مختلط سهامی مختلط غیرسهامی و نسبی نیز وجود دارند که هرکدام ساختار و قوانین خاص خود را دارند. همچنین فعالیت شرکت ها در سطح بین المللی نیازمند مشاوره با یک وکیل شرکت های خارجی است که بر قوانین سرمایه گذاری و مقررات ارزی تسلط داشته باشد.
دسته بندی کلی شرکت ها
از منظری دیگر شرکت های خصوصی به ۴ گروه اصلی طبقه بندی می شوند:
- شرکت های اشخاص: اعتبار شرکا در آن ها اهمیت دارد (مانند تضامنی).
- شرکت های سرمایه ای: سرمایه نقش اصلی را ایفا می کند (مانند سهامی).
- شرکت های مختلط: ترکیبی از دو نوع بالا هستند.
- شرکت های تعاونی: بر اساس مشارکت اعضا شکل می گیرند.
برای مشاوره حقوقی با صفحه «وکیل شرکت خصوصی» مراجعه کنید.
شرح جامع خدمات و وظایف وکیل متخصص امور شرکت ها
خدمات وکیل شرکت یک طیف گسترده و پیوسته را تشکیل می دهد که از مشاوره های اولیه پیش از تولد کسب وکار آغاز شده و در تمام مراحل رشد و توسعه آن ادامه می یابد تا فعالیت های شرکت همواره در یک چهارچوب قانونی امن انجام شود.
جدول خدمات تخصصی وکیل شرکت
در جدول زیر حوزه های اصلی خدمات یک وکیل متخصص شرکت ها به صورت خلاصه آمده است:
| حوزه خدمت | شرح وظایف کلیدی |
|---|---|
| امور ثبتی و تأسیس | تمامی امور مقدماتی از جمله کمک گرفتن از وکیل تعیین نام شرکت تا انجام کل فرآیند ثبت توسط وکیل تاسیس شرکت. |
| امور مالیاتی | تشکیل پرونده دریافت کد اقتصادی و تنظیم اسناد توسط وکیل اظهارنامه شرکت جهت ارائه به سازمان امور مالیاتی. |
| دفاتر قانونی | انجام کلیه امور مربوط به دفاتر توسط وکیل پلمپ دفاتر که شامل خدمات وکیل پلمپ دفاتر قانونی و وکیل پلمپ دفاتر تجاری شرکت ها برای رعایت الزامات قانونی است. |
| امور پرسنلی | تنظیم قراردادهای کار استاندارد و انجام امور بیمه کارکنان با وکیل بیمه. |
| ساختار شرکت | مشاوره و اجرای فرآیندهای نقل و انتقال سهام تغییر سرمایه ورود و خروج اعضا. |
| قراردادها و تعهدات | تنظیم و بازبینی قراردادهای تجاری با اشخاص ثالث و امور مربوط به ضمانت نامه های بانکی. |
| مدیریت داخلی | تعیین قانونی نحوه تقسیم مسئولیت ها میان اعضای هیئت مدیره و دارندگان حق امضا. |
| تصمیمات و تغییرات | دریافت مشاوره ثبت تغییرات شرکت و اجرای قانونی تمام تصمیمات مجامع و هیئت مدیره. |
| امور بازرگانی | راهنمایی و اقدام برای دریافت یا تمدید کارت بازرگانی برای شرکت. |
| انحلال و تصفیه | راهبری فرآیندهای قانونی انحلال شرکت ثبت انحلال و تعیین مدیر تصفیه. |
چالش های حقوقی رایج
در مسیر کسب وکارها بسیاری از دعاوی شرکت ها به دلیل عدم آگاهی مدیران و اعضا از قوانین رخ می دهد. پیشگیری از این چالش ها از طریق مشاوره حقوقی بسیار کم هزینه تر از مدیریت آن ها پس از وقوع است.

اختلافات بین شرکا
این اختلافات که یکی از دلایل اصلی فروپاشی کسب وکارهاست معمولاً ریشه در مشخص نبودن وظایف نحوه تقسیم سود استراتژی خروج یا نحوه حل بن بست های مدیریتی دارد. تنظیم یک قرارداد شراکت (Shareholder Agreement) دقیق توسط وکیل با پیش بینی این موارد از بروز چنین مشکلاتی جلوگیری می کند.
قراردادهای ضعیف و یک طرفه
امضای قرارداد بدون بررسی حقوقی شرکت را در معرض تعهدات سنگین و یک طرفه قرار می دهد. برای مثال بندی که به طرف مقابل اجازه فسخ یک طرفه قرارداد را بدون دلیل موجه می دهد یا وجه التزام (جریمه) نامتناسبی را بر عهده شرکت قرار می دهد از جمله ریسک های پنهانی است که وکیل متخصص آن را شناسایی و اصلاح می کند.
مشکلات کارگری و تأمین اجتماعی
قوانین کار و تأمین اجتماعی قوانین حمایتی (آمره) هستند و عدم رعایت آن ها منجر به جرائم سنگین و دعاوی متعدد از سوی کارکنان می شود. یک مشاور حقوقی از وقوع اشتباهات رایج مانند عدم تنظیم قرارداد کار استاندارد محاسبه نادرست مزایا و سنوات یا رد نکردن صحیح لیست بیمه پیشگیری می نماید.
انواع دعاوی شرکتی و صلاحیت دادگاه ها
زمانی که چالش های حقوقی به اختلافات رسمی تبدیل می شوند وارد فرآیند دادرسی می شویم. دعاوی مرتبط با شرکت ها به دو دسته اصلی حقوقی و کیفری تقسیم می شوند که هر یک در دادگاه صالح به خود رسیدگی می شوند.
دعاوی حقوقی شرکت ها
این دعاوی به اختلافات قراردادی تعهدات مالی ورشکستگی یا اختلافات داخلی مربوط می شود. صلاحیت دادگاه در این موارد طبق قانون آیین دادرسی مدنی تعیین می شود:
- صلاحیت بر اساس ماده ۲۲
دعاوی مربوط به اصل شرکت (مانند انحلال) و اختلافات بین شرکا در دادگاه مرکز اصلی شرکت رسیدگی می شود.
- صلاحیت بر اساس ماده ۲۳
دعاوی ناشی از تعهدات شرکت در مقابل اشخاص ثالث می تواند در محل وقوع تعهد یا محل تحویل کالا نیز اقامه شود.
دعاوی کیفری شرکت ها
در صورتی که جرمی مانند کلاهبرداری صدور چک بلامحل یا خیانت در امانت رخ دهد دعوای کیفری مطرح می شود. دادگاه صالح برای رسیدگی به این جرائم دادگاه محل وقوع جرم است. برای مثال اگر شرکتی در تهران یک چک ضمانت صادر کند و طرف قرارداد آن را در کرمان برگشت بزند جرم خیانت در امانت در کرمان محقق شده و شکایت باید در دادگاه کیفری همان شهر ثبت شود.